zaterdag 2 maart 2019

Veldleeuwerik en 'robotap' als hoogtepunt

Als we in maart zijn aanbelandt ligt de winter toch vaak echt achter ons. De trek van vogels komt op gang, waaronder van rietgorzen. Normaliter een soort waarvan de doortrek met name in maart zich afspeelt. Een reden dus om weer eens naar de Zegenpolder te gaan om rietgorzen te vangen. Wellicht zijn nieuwe exemplaren aangekomen? Voordat ik de netten opzet voor de rietgorzen doe ik in het donker eerst nog een poging voor wintertalingen. Het vangen lukt helaas weer niet, de netten blijven akelig leeg.

Bij het opruimen van de netten wordt dat echter ruimschoots goed gemaakt door het plotseling gezang van een veldleeuwerik! Eindelijk! Jaren geleden verdween deze soort uit de polders van Rhoon als broedvogel. Door het experiment in de Zegenpolder namen de aantallen overwinterende veldleeuweriken hard toe, maar een broedgeval bleef vorig jaar uit. De hoop was dat het dit jaar wellicht wel ging lukken, en dit zingende exemplaar is daar dan toch misschien de voorbode van. Een spannende ontwikkeling!

In tegenstelling tot de wintertalingen lukt het met de rietgorzen wel wat beter. Toch blijft het lastig om ze te vangen en van tijd tot tijd zijn ze erg vliegerig. Uiteindelijk belandt een tiental exemplaren in het net, waarvan ook enkele al zijn geringd. Alle overwinteraars zijn dus nog niet vertrokken.
Rietgors
Tijdens een rondje door de polder kom ik ook zowaar nog een roodborsttapuit tegen. Het blijkt een koud kunstje om deze 'robotap' te vangen en te ringen. Het zou leuk zijn als het een broedvogel blijkt te zijn in de polder! Een prachtige beest is het in ieder geval en samen met de veldleeuwerik toch wel het hoogtepunt van deze dag.

Roodborsttapuit - 2kj man

zaterdag 23 februari 2019

Klussen, presenteren en tellen

Vandaag is de klusdag bij VRS Meijendel. Het ringwerk vereist namelijk ook nogal wat onderhoudswerk. Altijd verbazend wat op zo'n ringbaan gedaan moet worden! Voordat ik richting Wassenaar ga, rijd ik echter eerst nog even langs de Gaatkensplas. Gisteren zwommen daar een topper en een geoorde fuut rond, maar op deze vroege morgen vind ik alleen een hybride kuifeend x tafeleend. Beetje jammer...
Hybride tafeleend x kuifeend
Op de ringbaan is het qua vogels niet heel spannend. Enkele boomleeuweriken zingen rond en de eerste vogels van 2019 worden geringd, uiteraard! Daar doen we het ten slotte voor.

Nadat ik in de middag nog een presentatie heb gegeven tijdens een Zuid-Hollands vogelaars overleg over mijn onderzoek in Rhoon, doe ik in de avond nog een slaapplaatstelling bij de Galgenplaat voor aalscholvers. Uiteindelijk tel ik bijna 90 exemplaren. Toch een mooi aantal!
Aalscholvers
Tegelijkertijd check ik ook de Sophiapolder, waar ik tussen de grote meeuwen nog zo'n 15 pontische meeuwen zie en ook zijn de eerste grutto's en de eerste lepelaar weer aanwezig. Voorjaar! Opvallend is ook nog een toendrarietgans tussen de grauwe gans. Een soort die maar zelden aan de grond te zien is op IJsselmonde.
Toendrarietgans
Lepelaar

zaterdag 16 februari 2019

Zeer vermakelijke dag op IJsselmonde!

Na gisterenavond al een poging te hebben gedaan om nog wintertalingen te vangen in de Zegenpolder, was ik ook vanochtend vroeg weer in de polder. Gisterenavond was het helaas mislukt, maar wel ving ik toen nog een meerkoet. Beter iets dan niets... Ook vloog toen nog een goudplevier rond, welke ook vanochtend nog aanwezig is. Zodra de zon opkomt verdwijnt hij echter uit de polder. Toch leuk, want ze zijn zeldzaam aan de grond.
Meerkoet
Zonsopkomst
Een wintertaling vang ik helaas ook vanochtend niet, zodat ik maar overga naar een poging om rietgorzen te vangen. Dat lukt gelukkig weer beter en zo'n tien exemplaren belanden in het net. Ook een vink is het haasje, en laat ik met een ring weer los.
Vink
De grootste verrassing van de ochtend zit echter niet in het net, en ik heb 'm ook niet gelijk door. Bij één van de netten zie ik namelijk opeens een vlinder vliegen. Leuk denk ik, de eerste kleine vos weer. Uiteraard maak ik dus wat foto's en even later is de vlinder verdwenen. Na maanden zonder vlinder heb ik de kenmerken niet helder, maar ergens zit hij niet helemaal lekker. Ik laat het maar voor wat het is, maar 's middags laat ik 'm toch nog maar even aan Laurens van der Wind zien. Dan is het duidelijk dat het terecht was dat 'tie niet lekker zit: het is een grote vos! Pas de derde waarneming van deze zeer zeldzame vlinder op IJsselmonde, dus een goed begin van het vlinderjaar!
Grote vos
's Middags doe ik met Laurens van der Wind en Matthieu Plaissier zoals gebruikelijk de maandelijkse wintertelling op de Sophiapolder. Onderweg daar naartoe kom ik in de Volgerlanden nog een vliegende boomleeuwerik tegen, een leuke verrassing!

Zulke verrassingen blijven even later uit op de Sophiapolder, maar het is zeker niet saai. Het voelt namelijk aan als voorjaar en de jas kan bijna uit, zo warm is het! Ook de eerste typische voorjaarsgasten zijn er weer. Zo komen de eerste drie kluten invallen, maar vliegen ook nog twee bontbekplevieren over, lopen er weer aardig wat scholeksters en zit op de dijk een roodborsttapuit. Verder zijn er nog de aantallen wintertalingen, tientallen pijlstaarten en opvallend genoeg ook een groep brandganzen die rondzwemt. Die zien we niet vaak op het eiland!
Kluten
Brandganzen
Roodborsttapuit
Als de telling is afgerond, is het ook tijd om gelijk door te gaan naar de volgende telling. Via de vogelwerkgroep heb ik namelijk de nodige vogelaars opgetrommeld om eens de slaapplaats van kokmeeuwen te tellen in de Waalhaven. De verwachting is dat daar duizenden meeuwen slapen, maar hoeveel precies is altijd onduidelijk. Vanaf verschillende punten tellen we vanaf zo'n 1,5u voor zonsondergang met ca. 15 man de kokmeeuwen, wat uiteindelijk een kleine 7000 exemplaren oplevert. Een groot succes deze telling! Zie hier voor het resultaat. Een leuke opzet die we wellicht ook de komende jaren gaan vasthouden.
Waalhaven
Al met al een diverse dag zo op het eiland IJsselmonde, maar het blijkt maar weer dat je je hier prima kan vermaken...

vrijdag 15 februari 2019

Eerste tekenen voor het voorjaar in R'dam-Zuid

Na de ringactie van twee dagen geleden, gaan Laurens van der Wind en ik vandaag eens kijken wat we daarvan nog terug kunnen vinden. Het blijkt al met al geen slechte ronde te zijn, waar op we 41 geringde vogels weten af te lezen. Van de 10 geringde kokmeeuwen van afgelopen woensdag weten we echter slechts drie exemplaren terug te vinden. Maar ondanks dat vermaken we ons ook prima met de nodige buitenlandse vogels, waarvan wel vele bekende exemplaren zin. Overigens ook weer enkele nieuwe exemplaren voor de winter, zoals de Deen W-W33 die de afgelopen jaren ook in de stad overwinterde.
Deense kokmeeuw W-W33
Het is qua samenstelling in de stad overigens wel duidelijk dat het voorjaar eraan zit te komen. De kleine mantelmeeuwen nemen overal toe, en ook blijken weer de nodige scholeksters aanwezig. Altijd prettig om die mooie beesten te zien! Ook zien we nog een enkele pontische meeuw, waarmee het al met al geen slechte dag is!
Scholeksters
Pontische meeuw

woensdag 13 februari 2019

Kokmeeuwen ringen in Rotterdam-Zuid!

Vrijwel jaarlijks brengt Frank Majoor een bezoekje aan Rotterdam-Zuid om kokmeeuwen af te lezen, en eventueel te ringen. Vandaag was dat het geval en ik had gelukkig de tijd om hem te vergezellen. Het doel was met name om buitenlands geringde kokmeeuwen van een kleurring te voorzien, om het aflezen wat te versoepelen. Dat lukte helaas niet altijd, en we wisten enkel een Belgische en Finse kokmeeuw te pakken te krijgen.
Belgische ring

Kokmeeuw met Finse en nu ook een Nederlandse ring

Naast deze buitenlandse ving Frank ook nog wat ongeringde kokmeeuwen, zodat in de komende tijd weer wat meer is af te lezen. Toch leuk! Ook lazen we zelf natuurlijk nog de nodige ringen af, maar dat leverde geen grote verrassingen op.

Vers geringde kokmeeuwen
's Avonds deed ik nog een poging op de slaapplaats van de waterpiepers in de devel, maar het lukte helaas weer niet om vogels te vangen. De meeste gingen net in een ander gedeelte slapen, en ook op geluid reageren ze niet meer. Een smelleken die over kwam jakkeren was echter nog wel een leuke verrassing! 

maandag 11 februari 2019

Kleine trap in De Zilk

Gisteren werd een kleine trap ontdekt nabij De Zilk, net nog op Zuid-Hollands grondgebied. Na een geval tientallen jaren geleden was dit pas het tweede exemplaar voor deze provincie. Genoeg reden dus om vanmiddag even die kant op te gaan. Met Hans Bossenbroek arriveer ik in de loop van de middag op de locatie, waar de Zuid-Europese 'kip' gelijk in beeld is. Op afstand laat hij zich leuk bekijken, al foeragerend in een bloembollenveldje. Het blijft toch een prachtige soort, ondanks dat het alweer mijn vierde is in Nederland.
Kleine trap
Tijdens onze aanwezigheid wordt de vogel nog bijna verstoord door een wat te enthousiaste fotograaf, maar vliegen gaat de vogel niet. Tja, sommige mensen...
Fotograaf en kleine trap

zaterdag 9 februari 2019

De eerste kleine mantel en een ouwe bekende

Voor vandaag was flinke wind opgegeven, en dat bleek vanochtend ook wel. Niet ideaal om meeuwen te kijken, maar aangezien verder nog weinig te beleven is, was dat uiteindelijk toch waarom ik op de fiets stapte. Ik had ten slotte ook nog kruimels zat.

In mijn eentje vervolgens de hele route door Rotterdam-Zuid afgelegd, waarbij het opvallend was dat sommige locaties helemaal verlaten waren. Met name de parkjes en sloten direct tussen de huizen waren leeg, terwijl in grotere parken met meer ruimte volop kokmeeuwen zaten. Uiteindelijk lukt het me ondanks de harde wind nog 20 kokmeeuwen af te lezen, waaronder weer een zevental nieuwe exemplaren voor deze winter.
Poolse kokmeeuw W-TTVV
Duitse kokmeeuw W-AF876
Naast de kokmeeuwen lees ik nog een enkele andere meeuw af, waaronder ook weer de eerste kleine mantelmeeuw van het seizoen. Deze is weer mooi op tijd terug! Ook zilvermeeuw O-UR kwam ik nog tegen, één van de eerste meeuwen die ik aflas in de stad. Terugkijkend in de geschiedenis van de vogel zie ik dat ik 'm op 9 februari 2013 voor het eerst aflas, exact zes jaar geleden dus! Een trouwe gast is het wel gebleven overigens, de meeuw van de Maasvlakte. Ondanks de wind heb ik me dus toch nog aardig vermaakt!
Kleine mantelmeeuw Y-B||D
Zilvermeeuw O-UR

woensdag 6 februari 2019

Matige vangsten en een Zegenpoldertelling

Gezien het feit dat ik deze week in Ambacht ben, is de verleiding groot om toch regelmatig naar buiten te gaan. Gisterenochtend deed ik zo weer een poging om rietgorzen te vangen en te ringen in de Zegenpolder. Dat viel echter niet mee, ik ving namelijk slechts een enkeling. Desalniettemin blijven het leuke beesten en er zitten er gelukkig nog genoeg! De meerderheid van de vogels die ik van blijken jonge vogels te zijn, waarvoor de staart een goede indicatie geeft. De staartpennen zij bij juveniele vogels namelijk puntig, en bij oudere vogels afgerond.

2kj rietgors

Gisterenavond deed ik nog een poging om waterpiepers te ringen op de slaapplaats in de Devel, maar dat was evenmin een groot succes. Uiteindelijk ving ik slechts één graspiepers en bleven de waterpiepers uit de buurt van het net. Hopelijk dat het later dit seizoen nog gaat lukken om wat exemplaren te ringen! De graspieper liet net als de eerder gevangen piepers overigens opvallend vetopslag zien. Kennelijk iets wat piepers gebruikelijk zijn te doen in de winter? Normaal gesproken leggen veel vogels 'trekvet' aan, een reserve om lange afstanden mee te kunnen overbruggen.

Graspieper en zijn vetreserve
Naast dat ringwerk heb ik vanmiddag nog de hele Zegenpolder geteld. Deze polder, waarin een experiment gaande is m.b.t. natuur-inclusieve landbouw, wordt wekelijks geteld en daar wil ik natuurlijk ook mijn steentje voor bij dragen. Het levert vanmiddag weer flinke aantallen veldleeuweriken op, waarvan enkele zich al broed verdacht gedragen. Zouden ze weer terugkomen als broedvogel?! Dat zou fantastisch zijn! Verder vermaak ik me nog met de gebruikelijke rietgorzen, waterpiepers, enkele kneuen en een grote zilverreiger.


maandag 4 februari 2019

Ross' gans in Zuid-Holland!

Vermoedelijk zwerft een Ross' gans al maanden door Utrecht, Noord-Holland en Zuid-Holland. Afgelopen jaar verbleef hij zo enige tijd rondom Reeuwijk en Zevenhuizen, maar ik had 'm in Zuid-Holland niet gezien. Aangezien het exemplaar gisteren bij Haastrecht opdook, besluit ik vanmiddag toch maar even die kant op te gaan. Aangezien ik toch in Ambacht was slechts een klein ritje. Samen met Hans Bossenbroek is even later deze dwaalgast uit Noord-Amerika snel gevonden, wel op een flinke afstand. Na enkele minuten van de vogel genoten te hebben zijn we weer uitgekeken en keren we huiswaarts. Wel weer met een nieuwe voor de Zuid-Hollandlijst!
Ross' gans
Polder bij Haastrecht

zaterdag 2 februari 2019

Halsbandparkieten, wintertaling en de eerste 'kwikresultaten'

Gisterenavond telde ik met Matthieu Plaissier de slaapplaats van halsbandparkieten in H.I.Ambacht. Op dat moment werden ook de andere slaapplaatsen rond Rotterdam geteld, om zo een totaalbeeld te krijgen van de halsbanden in de regio. We kwamen uiteindelijk op 251 exemplaren, waarbij de overgrote meerderheid uit het zuidoosten aan kwam vliegen. Vermoedelijk gaat het dus met name om vogels uit Dordrecht, Zwijndrecht en Sliedrecht etc. die in Ambacht komen slapen. Een kleiner gedeelte kwam uit noordoost wat met name Alblasserdamse vogels zullen zijn. Kennelijk is het in Ambacht goed toeven...
Halsbandparkieten
Daarna deden Matthieu en ik nog een poging om in de Zegenpolder houtsnippen of veldleeuweriken te vangen voor ringonderzoek, maar we hebben de techniek nog niet helemaal onder knie. We vingen dan ook geen doelsoorten, maar zagen wel een prachtige houtsnip op korte afstand lopen! Nu nog in het netje...
Wintertaling
Vanochtend deed ik, voordat ik naar de Dutchbirding Vogeldag zou gaan in Lunteren, nog een poging om een wintertaling te vangen. Dat lukte uiteindelijk wel, dus toch nog wat geringd dit weekend. Wederom een prachtig mannetje en alweer de derde deze winter. Al deze exemplaren ving ik in de ochtend, maar wellicht dat het in de avond nog wel beter gaat. Kijken of ik daar de komende tijd nog een keer een poging voor kan gaan wagen. Wie weet, genoeg te doen...

Overigens was het vervolgens op de DB-dag gezellig en leerzaam. Het meest smaakmakend was uiteraard de lezing over de 'gele kwikstaart' van Rhoon die in december in de Zegenpolder zat. Uit mijn verzamelde veertjes is echter gebleken dat het een complex beestje is, vermoedelijk een hybride met een citroenkwikstaart en een 'westelijke gele kwikstaart'. Zeer waarschijnlijk dus geen oostelijke gele kwikstaart, maar het onderzoek wordt nog vervolgd...

zaterdag 26 januari 2019

Weer wat nieuwe terugkomers erbij!

Ondanks dat gisteren de dooi was ingevallen, is voor het meeuwenrondje vandaag de verwachting toch hoog gespannen. Op de meeste slootjes en plasje ligt immers nog wel ijs en wellicht is er toch nog wat beweging geweest de laatste dagen. Het weer lijkt daarbij gelukkig mee te vallen, terwijl ze eerst veel regen voorspelden. En gelukkig viel het ook mee! 
Noorse kokmeeuw W-J2TR
Ook qua ringen valt het vandaag niet tegen en inderdaad zien Laurens van der Wind en ik veel teruggekeerde kokmeeuwen die we deze winter nog niet eerder zagen. In totaal lazen we 43 kokmeeuwen af, waarvan we ruim 20 exemplaren nog niet hadden gezien deze winter. Daarbij zat ook nog een viertal exemplaren die we nooit tegen kwamen, waaronder eindelijk een geringde eerste winter: een Litouwer. Verder was de leukste wellicht de Deen W-5AT die ik alleen in 2014 in de Waalhaven, op de slaapplaats zag. Het is immers een vaste overwinteraar aan de noordkant van de stad, maar vandaag dus niet! 
Litouwse eerste winter kokmeeuw
Deense kokmeeuw W-5AT
Naast de kokmeeuwen lazen we nog wat Nederlandse zilvermeeuwen af, maar daar zaten verder geen verrassingen tussen. Ook kwamen we zoals gebruikelijk nog enkele geelpoot- en pontische meeuwen tegen, waarvan de eerste deze winter wel echt in de meerderheid lijkt te zijn. We zagen vier resp. twee exemplaren. 
Pontische meeuwen
Geelpootmeeuw
IJmuidenaar Y-YCRZ
Al met al dus een mooie ronde met totaal 53 aflezingen. Het totaal aantal afgelezen kokmeeuwen staat nu op 56 voor deze winter. Hopelijk kan daar met nog twee rondjes 80 ringen van gemaakt worden... 

vrijdag 25 januari 2019

Roodhalzendag!

Twee dagen geleden, op de 23ste, werd in Polder de Hooge Nesse een roodhalsgans gevonden. Deze was aanwezig in een flinke groep kol- en brandganzen, die altijd op IJsselmonde arriveren als het gesneeuwd heeft. Tot nog toe was daar in de afgelopen winters nooit een roodhalsgans tussen ontdekt. Een soort die normaliter in Bulgarije overwintert en waarvan in Nederland jaarlijks enkelingen in grote groepen ganzen opduiken. Nu was het dus wel raak, want dinsdag was er toch wel een paar centimeter sneeuw gevallen. Tot gisterenmiddag was ik echter in Wageningen zonder enige ruimte om af te reizen naar IJsselmonde, maar vanochtend lukte het gelukkig wel. In alle vroegte ga ik dus maar naar de Lindtsedijk in de hoop dat ook vanochtend de groepen ganzen weer arriveren. Gisteren deden ze dat ten slotte ook, maar toen bleven ze boven het gebied vliegen. De roodhals zat er toen nog wel tussen, dus wie weet!

Het blijkt echter potdicht te zitten, en ook zijn ze nog aan het baggeren op het veld waar de ganzen liepen. De werklui zijn rond een uur of negen klaar en met de onder tussen gearriveerde Sander Elzerman, Dave van der Spoel en Leo Boon zie ik de eerste kolganzen arriveren. Vanaf de dijk blijkt de groep echter niet te checken vanwege de mist, dus met een tweetal auto's rijden we het naastgelegen weggetje op om het maar vanuit de auto te proberen. Het turen door de mist valt niet mee, maar toch is het Dave die al na enkele minuten de vogel uit de groep vist. Yes!!
Roodhalsgans
De roodhalsgans loopt vooraan in de groep en is ondanks de mist aardig te bekijken. Zeker als het soms wat minder wordt. Wat een goede soort voor IJsselmonde! Pas het tweede geval ooit en de eerste twitchbare!
Roodhalsgans
Terwijl de vogel gisteren tussen zo'n duizend brandganzen zat, zitten er nu slechts 60. Daar malen wij natuurlijk niet om. Binnen is binnen! Zeker met de dooi die aanstaande is, is de kans heel groot dat de groep ganzen, inclusief de roodhalsgans, niet meer op IJsselmonde komt foerageren.
Groep ganzen
Toen ik vanmiddag bezig was met kruimels halen voor de meeuwenronde, kreeg ik een belletje van Dave van der Spoel dat een roodhalsfuut aanwezig was op het Waaltje. Weer een goede soort dus en zowaar ook weer een 'roodhals'. Drie jaar geleden overwinterde daar ook al een exemplaar, dus nieuw is hij niet. Toch ben ik vanmiddag nog even gaan kijken, want een goede soort is het zeker! Helaas niet zo dichtbij als gehoopt, maar wel weer leuk om een zeldzaamheid op het Waaltje te zien!
Roodhalsfuut
De hoeveelheid vis moet overigens heel hoog zijn, aangezien pas 37 dodaarsjes werden geteld. We hopen nog altijd op een kuifduiker, maar die laat ook nu dus weer op zich wachten. Maar de winter is nog niet op...